Archive for the ‘Primo’ Tag

Dubbele update

Discovery

Ruim een jaar geleden inventariseerde ik de stand van zaken m.b.t. de implementatie van zogenaamde discovery tools bij Nederlandse universiteitsbibliotheken. Dat beeld was destijds nog niet compleet; een aantal bibliotheken moest nog een keuze maken. Inmiddels is dat totaalbeeld wel te geven:

Primo – ExLibris

Summon – Serials Solutions

  • Erasmus Universiteit Rotterdam – sEURch
  • Technische Universiteit Eindhoven – Focus
  • Radboud Universiteit Nijmegen – RUQuest
  • Maastricht Universiteit: Quick Search

WorldCat Local – OCLC

EBSCO Discovery Service – EBSCO

  • nog geen UB

Twee bibliotheken ontbreken in bovenstaande opsomming. De UB Utrecht heeft haar voornemen van ruim een jaar geleden om te stoppen met haar zelf ontwikkelde zoekmachine Omega en geen vervangende, nieuwe discovery tool aan te schaffen per september ten uitvoer gebracht. De homepage van de bibliotheek biedt nu de wat ongebruikelijke aanzicht zonder zoekbalkje en in plaats daarvan via de trits zoeken – verwerken – publiceren handreikingen voor de beste keuze. Bij zoeken wordt nadrukkelijk voor Google Scholar en PiCarta gekozen.

Gegeven deze keuze is het met name interessant wat de andere ontbrekende bibliotheek, die van de TU Delft, gaat doen. Uitfasering van de eigen zoekmachine Discover lijkt slechts een kwestie van tijd, en wat dan: de keuze voor een commercieel product of de ‘Utrechtse’ weg?

jaarverslag2

Ook een andere inventarisatie kan inmiddels wat verder aangevuld worden, nl. die van jaarverslagen van de Nederlandse UBs. Aan het rijtje

kunnen inmiddels de volgende toegevoegd worden:

Dan ontbreken nog steeds Eindhoven, Maastricht, Tilburg en Twente. Misschien heb ik niet goed gezocht (dan graag aanvulling!), maar wellicht produceren deze bibliotheken geen jaarverslagen (meer) omdat zij opgenomen zijn in een bredere, ondersteunende dienst.

Overigens presenteerde Nijmegen, net als Utrecht eerder, niet alleen een tekstueel jaarverslag maar ook een infographic:

RU2012

Mogelijke een nieuwe trend want ook andere bibliotheken experimenteerden dit jaar met alternatieven (zoals de KB en Leiden).

Advertenties

Weekendvitaminen #43

Op het nachtkastje

Beeld van de week

We hebben inmiddels allemaal een discovery tool geïnstalleerd (nou ja, bijna iedereen; Utrecht bijvoorbeeld niet). En we worstelen nog allemaal in meerdere en mindere mate met de positionering ervan, ook in relatie tot die goede ouwe traditionele catalogus. De bedoeling is een Google-like experience voor de gebruikers te creëren, maar dan alleen in kwalitatief hoogwaardige, wetenschappelijke informatie.

Maar toch lijken we daar maar niet in te slagen. Bovenstaand beeld is van de Primo-installatie van Newcastle University LibrarySearch. Een pagina vol informatie over wat er allemaal wel en niet hiermee te vinden is en, oh ja, ook nog een zoekbalkje. Het verschil met de Google-homepage kan niet groter zijn. We zijn er nog niet echt, zullen we maar zeggen.

Klik hier voor andere voorbeelden.

In plaats van congresbezoek: Slideshare

Bijna een jaar geleden leidde het rapport Redefining the Academic Library in binnen- en buitenland tot volop discussie over de toekomst van de wetenschappelijke bibliotheek.  Ook in het recente WTR Trendrapport De bakens verzetten wordt er instemmend uit geciteerd.

Ik was afgelopen zomer niet in Montpellier en niet in Tartu om de visie van de Leidse bibliothecaris Kurt De Belder op onze toekomst te horen. Gelukkig kan dat nu via Slideshare wel:


 

Geen herdefiniëring dus, maar een transformatie. Of is dat slechts een keuze van terminologie? Stephen Abram kiest in ieder geval, virtueel aanwezig in San José op de Library 2.012 Worldwide virtual conference ook voor transformation.

Ik was deze week trouwens ook niet in Trondheim, en miste dus onderstaande presentaties. Ook het bekijken meer dan waard.

 
Sally Chambers: Libraries, research infrastructures and the digital humanities: are we ready for the challenge?

 
Lukas Koster: Primo at the University of Amsterdam

Nederland – discoveryland

Hoe staat het eigenlijk met de implementatie van discovery tools bij de Nederlandse universiteitsbibliotheken? Voorzover ik kan nagaan ziet het landschap er op dit moment als volgt uit:

Primo – ExLibris

Summon – Serials Solution

  • Erasmus Universiteit Rotterdam – sEURch
  • Technische Universiteit Eindhoven – Focus
  • Radboud Universiteit Nijmegen (toegevoegd op 25 mei)

WorldCat Local – OCLC

  • Tilburg University – Get it!

EBSCO Discovery Service – EBSCO

  • nog geen UB

Dat betekent dat Groningen, Nijmegen en Maastricht (nog) geen beslissing hebben genomen, net als de Koninklijke Bibliotheek overigens (al heb ik begrepen dat die beslissing er wel overal aan zit te komen). Delft houdt het vooralsnog op haar eigen discovery tool (Discover) en het allerinteressantst is wellicht de uitkomst van de interne beraadslagingen in Utrecht. Ooit trendsetter met hun in-huis ontwikkelde Omega-zoekmachine, is men nu aan het bekijken of een discovery tool echt nog wel noodzakelijk is. Binnenkort zal tijdens de LIBER-conferentie verslag worden gedaan:

Thinking the Unthinkable: A Library without a Catalogue
In 2011 this very idea was the starting point for reconsidering the future of discovery tools for Utrecht University Library.
Like every other library, we have always offered our users a catalogue. In 2002 we built our own discovery tool aimed at finding electronic journal articles. We called it Omega and it immediately became a huge success. We were able to explain this division to our users. Looking for print material? Search the catalogue. Looking for electronic journals? Search Omega.
In the last few years, things have been changing rapidly. New commercial discovery tools such as Primo and Summon entered the library market and we lost our pioneering role.
Meanwhile more and more users are finding their way to our licensed journals through larger and stronger search engines like Google Scholar: freely available on the Internet and containing massive amounts of scientific material. But our users also switched to databases we paid for such as Web of Science and Scopus. Statistics showed that the use of our library catalogue and Omega was decreasing whereas the use of our licensed journals was still growing.
The time had come to rethink the future of our library discovery tools.
In the summer of 2011, a small study group was formed to start investigating the succession of the catalogue and Omega. Instead of looking for commercial discovery tools, we tried to view the situation from the perspective of our users. They are on the Internet and use Google or Google-like discovery tools. There they find the content they need and next expect the library to deliver the goods. If this is the world of our users, if this is the reality, if big commercial companies are able to offer freely accessible search engines containing scientific content, why then should we do our best to pull our users back to our library catalogue? What will our users be missing if we should decide to leave the discovery side of our services to parties that are far better equipped to build, keep up and constantly update their products? What would happen if we, as a library, should focus on the delivery part of the job?
Starting the investigation from this point of view turned into a thrilling voyage of discovery leading to a bold and unconventional outcome.

Je zou er bijna voor naar Tartu (Estland!) afreizen. 😉

En het zou natuurlijk aardig zijn om dit overzichtje aan te vullen met de ontwikkelingen bij de hogeschoolbibliotheken. Van één weet ik het wel, nl. de HvA die voor Primo heeft gekozen. Maar hoe zit het bij al die andere? Vrijwilliger?

Weekendvitaminen #21

Op het nachtkastje

Beeld van de week

Soms moet het kunnen, even je eigen instelling promoten:

en aanstaande maandag Primo bij de UBA in volle glorie.

The Return of the Venn Diagram

Onze bèta-versie van Primo is nu, na een soft launch, zo’n twee maanden live. Achter de schermen wordt er nog druk gewerkt aan kleinere en grotere verbeteringen, want we zijn nog niet voor de volle 100% tevreden over zoekresultaten, presentatie en samenstelling van de Primo Central index. Met name dat laatste punt bezorgt ons de nodige hoofdbrekens: waar laat je je gebruikers nu precies in zoeken en hoe maak je zo ook duidelijk waar ze wél en juist niet in zoeken. Daarin blijken we uiteraard niet de enigen te zijn, maar het is toch enigszins verwonderlijk dat verschillende andere Primo-bibliotheken hun toevlucht menen te moeten nemen tot de good old Venn diagrammen om dat aan hún gebruikersgroepen duidelijk te maken. Een paar voorbeelden:

de KU Leuven:

 

University of Waterloo:

This diagram illustrates what's in Primo Central. A large circle represents all of Primo Central's content. Inside is a smaller circle representing all Primo/TRELLIS content and a larger circle which represents all of the articles available in research databases. This larger circle overlaps and extends outside of the Primo Central circle, illustrating that not all articles will be available through Primo Central.

Sheffield University:

Primo Central Index Venn diagram

Als doorgewinterde bibliothecarissen zijn wij allen uiteraard doorkneed in het gebruik van deze Venn diagrammen (wie heeft ze niet gebruikt bij het uitleggen van de Boolean operators aan nietsvermoedende studenten?), maar is het vooruitgang als we er opnieuw een beroep op moeten doen om onze ‘Google-voor-de-bibliotheek’ te positioneren en te promoten? Ik vrees dat we hier nog even goed over na moeten denken…

P.S. Ik hou me overigens aanbevolen voor andere voorbeelden. Niet opnieuw dat wiel enz….

Weekendvitaminen #5

Op het nachtkastje

  • De bijbehorende powerpoint circuleerde al enige weken op het internet en ik besteedde er ook al twee keer aandacht aan (hier en hier), maar nu is het onderliggende rapport Redefining the Academic Library integraal voor consumptie vrijgegeven. Ik herhaal het nog maar voor de laatste keer: verplichte leesvoer!
  • Data over onze bibliotheken. In Nederland moeten we het, wat de universiteitsbibliotheken in ieder geval, doen met de jaarlijkse UKB-benchmark waarvan de resultaten niet openbaar worden gemaakt, afgezien van een geanonimiseerd overzicht voor de jaren 2006-2010. Bij onze Amerikaanse collega’s gaat dat toch anders, met uitgebreide jaarlijkse statistieken van de ARL-bibliotheken en afgelopen week het jaarlijkse rapport van het Department of Education.
  • 2012 werpt z’n schaduwen al weer vooruit. In het begin van het nieuwe jaar verschijnt meestal snel het nieuwe Horizon-rapport, de jaarlijkse vooruitblik op de technologische innovaties die ons binnen nu en vijf jaar te wachten staan. Nieuwsgierig? Op de Horizon-wiki is nu al de shortlist van de kandidaten voor 2012 beschikbaar. And the nominees are… Bellen en sms’en is helaas niet mogelijk… 😉
  • In het nieuwe jaarnummer van het tijdschrift Profession van de Modern Language Association zijn zes artikelen open access opgenomen die gewijd zijn aan digital scholarship. Wat gebeurt er inmiddels op dat vlak in een aantal geesteswetenschappelijke disciplines en welke veranderingen zijn er noodzakelijk in bestaande systemen van academische waardering en promotie?

Beeld van de week

Het kan natuurlijk niet anders dan dat de soft launch van onze Primo-installatie het beeld van de week oplevert (overigens roept soft launch bij mij allerlei associaties op met een op halve kracht gelanceerde Space Shuttle die voor het verlaten van de dampkring weer terugvalt naar de aarde, maar dat zal vast niet de bedoeling zijn). We zijn in Nederland zeker niet de eerste; bij de UBs gingen Twente, de VU en Leiden ons voor, terwijl Wageningen nog in de laatste fase van voorbereiding zit.

Voorlopig betreft het nog een bèta-versie die in de komende maanden, mede hopelijk op basis van veel input van onze gebruikers, verder geperfectioneerd moet worden. Daarna volgen besluiten over het al dan niet uitfaseren van de huidige Digitale Bibliotheek en het continueren van licenties op allerlei vakspecifieke bibliografische databases. Grotere duidelijkheid over wat er nu wel (of vooral ook: wat er nu – nog –  niet) door Primo Central gedekt wordt is daarbij essentieel. Concurrent EBSCO doet in ieder geval heel vervelend met de toegang tot haar databases.

De bibliotheek van de hapklare brokken

Met enige regelmaat neem ik me voor een week lang bij te houden hoeveel keer ik Google gebruik, waarvoor en hoeveel resultaatpagina’s ik na een zoekactie bekijk. Gewoon om eens wat cijfers te krijgen over mijn ‘verslaving’ aan Google. Helaas is het tot nu toe nog steeds bij goede voornemens gebleven, maar misschien is het ook gewoon een kwestie van een dergelijk voornemen eens met een groepje uit te voeren. Vrijwilligers? Achterliggende gedachte is natuurlijk om te kijken hoe afhankelijk ik inmiddels geworden van Pagerank.

Waarom deze inleiding? Ik moest hier aan denken toen ik een filmpje van Ex Libris aan ’t bekijken was over een nieuwe feature in hun discovery tool Primo, nl. ScholarRank. Een uitspraak bleef na het kijken bij mij hangen en tolt na een paar dagen nog steeds door mijn hoofd: “So the items users are looking for are already at the top of the list.” (na 1:34 min.) Dus Primo weet wat ik zoek en zet dat, net als Google, meteen op de eerste pagina met resultaten. Wat wil je nog meer, zou je zeggen.

En toch, weet Primo wat ik zoek? Weet ik zelf wel wat wat ik zoek als ik een of meerdere zoektermen in een zoekmachine invoer? Ja, dat weet ik als het aanvangstijdstip wil weten van de laatste avondfilm in de lokale Pathé. Maar weet ik dat ook als ik in het kader van een onderzoek op zoek ben naar de meest relevante literatuur over dat onderwerp? Ben ik dan tevreden met de eerste tien zoekresultaten, opgehoest op basis van een algoritme waar niemand de inhoud van kent? Ja, dat ben ik als ik als derdejaars bachelor morgen een paper van vijf pagina’s moet inleveren. Heerlijk, die hapklare brokken die me met een klik op Search worden aangereikt. Maar leer ik, als derdejaars bachelor, daarmee iets van systematisch zoeken, selecteren, beoordelen; allemaal vaardigheden die van een opleiding in het hoger onderwijs toch minimaal verwacht mogen worden?

In een tijd waarin convenience het belangrijkste criterium lijkt geworden, zal ScholarRank door velen omarmd worden. Er wordt tenminste gezocht in het eigen aanbod van de bibliotheek met het gemak, de snelheid en gebruiksvriendelijkheid van Google. Maar leidt het ook niet tot de bibliotheek-van-de-hapklare-brokken waarin gemak in plaats van wat moeite doen de norm wordt? (ik weet het, ik ben wat van de oude stempel) Twee jaar geleden uitte ik dat soort gedachten ook al bij de introductie van een andere Ex Libris-service, bX, en ik ben daar nog steeds niet uit. Wie wel? En is de volgende stap inderdaad dat we de Like-knop gaan toevoegen, zoals José van Dijck bij de opening van het academisch jaar becommentarieerde?

And the Winner is … Primo!

Na een vergelijkend onderzoek tussen de vier belangrijkste kandidaten (EDS, Primo, Summon en WorldCat Local), een gezamenlijk met de UB Leiden ondernomen voorbereidingstraject én scherpe onderhandelingen met de leverancier is nu de kogel door de kerk: de UB Amsterdam gaat over tot de aanschaf van Primo van Ex Libris als nieuwe discovery tool. Daarmee zijn we niet de eerste in Nederland (Twente en Wageningen gingen ons voor), maar krijgt Primo wel echt vaste grond onder de voeten in de wereld van de Nederlandse universiteitsbibliotheken.

Kopen is één, implementeren is weer heel iets anders. De ambitie ligt wat dat betreft hoog, namelijk om in het najaar (het liefst natuurlijk al bij de opening van het nieuwe academisch jaar) de nieuwe zoekmogelijkheid al beschikbaar te kunnen stellen. Hoe dat er uit kan gaan zien, kan bijvoorbeeld afgeleid worden van de net geïmplementeerde Primo-versie van de UB Twente, FindUT. Het ene strakke zoekbalkje, alle digitale en papieren content in één zoekslag doorzocht en een resultatenlijst die met behulp van facetten eenvoudig in te perken is. Als je het zo formuleert, is die implementatie eigenlijk maar een fluitje van een cent. Maar we zullen zien.

Uiteindelijk zijn de echte winnaars natuurlijk straks onze studenten en medewerkers. Die hebben geen cursus meer nodig om zich de eigenaardigheden van onze Digitale Bibliotheek eigen te maken, althans dat hopen we. Maar de echte proof of the pudding blijft toch altijd in the eating. Ik ben benieuwd hoe we hier aan het eind van dit kalenderjaar tegenaan kijken. Ik zal een aantekening in Outlook maken om hier in december op terug te komen.