Archief voor de ‘dienstverlening’ Tag

TWIT #16

TWIT

Proudly Found Elsewhere, intro

‘t Overkomt waarschijnlijk iedereen zo af en toe wel eens: via een link kom je gericht ergens op een bibliotheekwebsite terecht en vervolgens, nadat je bekeken en/of gelezen hebt waarvoor je kwam, klik je nog wat rond op die website en vervolgens ben je een kwartier of een uur of nog langer van je kostbare tijd kwijt aan het rondsurfen bij je collega’s. Diegenen die behept zijn met het NIH-virus (Not Invented Here) zullen dat vooral doen met de instelling van ‘dat kunnen wij veel beter’, ‘hoe kunnen ze dat nu doen?’ en ‘daar heeft toch helemaal niemand behoefte aan’. Aan het andere eind van het spectrum zullen de best practices-adepten vooral op zoek zijn naar verbeteringen en/of nieuwe zaken zonder zich altijd even goed te realiseren of die in de eigen, lokale situatie bruikbaar, toepasbaar of wenselijk zijn.

NIHcartoon

Tijd dus om weer eens wat nieuws te proberen: een nieuwe reeeks blogposts over inspiratie en ideeën die ik op doe bij onze collega’s, hier in Nederland en uiteraard elders in de wereld. En niet met de NIH-instelling, maar vanuit het tegenovergestelde perspectief: PFE, Proudly Found Elsewhere.

Let de komende periode dus goed op dit logo:

PFElogo

Voorbeeld?

Een aantal jaren geleden maakt de bibliotheek van Duke University furore met haar zoekbox op de homepage. Door daarin tabs op te nemen was het mogelijk verschillende zoeksystemen direct, eenvoudig en op een visueel aantrekkelijke wijze aan te bieden. Ook wij speelden leentjebuur bij de collega’s van Duke (inmiddels is door de vernieuwing van de website dat zoekboxje overigens al weer van het scherm verdwenen ten faveure van een directe toegang tot CatalogusPlus (= Primo) en de Catalogus). Duke is echt een aanrader om te volgen. Nu bijvoorbeeld vanwege de wijze waarop ze de vernieuwing van hun website aanpakken.

DukeLibs

Data-Driven Decisionmaking voor een verbeterde website. Daar kunnen we best nog wat van leren.

PFE-suggesties? Ook uiteraard van harte welkom.

Weekendvitaminen #52

Op het nachtkastje

Beeld van de week

Samenwerkenpost

Meer dan een jaar geleden publiceerde ik de post Ook bewaren is samenwerken, over landelijk overleg over gemeenschappelijk bewaarbeleid van de universiteitsbibliotheken in Nederland. Het aantal raadplegingen van deze specifieke post volgde een vertrouwd patroon: in de eerste paar dagen een flink aantal raadplegingen en daarna af en toe nog eens een kleine oprisping. Met deze post ging het echter anders, bemerkte ik afgelopen week. Deze maand is hij al 3x zo vaak geraadpleegd als in de dagen kort na publicatie en ik heb echt geen flauw benul waarom. Geen extra aandacht voor gevraagd, geen link naar geplaatst, maar opeens deze belangstelling. Raar zoals dat soms toch gaat.

Weekendvitaminen #40

Op het nachtkastje

Beeld van de week

Beste advies ooit: eet meer chocolade! ;-)

The Service Turn

Twee weken geleden organiseerde OCLC in Philadelphia de conferentie Libraries Rebound: Embracing Mission, Maximizing Impact. Tot de sprekers op de conferentie behoorde de Leidse UB-directeur Kurt De Belder. De presentaties zijn inmiddels online beschikbaar; video-opnames volgen binnenkort ook.

De opening keynote van Scott Walter zette de toon: Making the Service Turn. Onderstaande slides komen uit zijn presentatie.

Sarah Pritchard benaderde de problematiek vanuit het ruimtegebruik:

Zodra de video-opnames beschikbaar zijn, ga ik die zeker maar eens rustig bekijken. En in de tussentijd lees ik wel de blogposts over de conferentie die op HangingTogether verschijnen.

Gutenberg Terror

Hij is nooit te beroerd om met de nodige prikkelende uitspraken een zaal goed wakker te houden, Rick Anderson, adjunct-bibliothecaris van de University of Utah. Rond het middaguur begon hij zijn presentatie op de UKSG-conferentie met de opmerking dat we na 500 jaar eindelijk verlost raken van The Gutenberg Terror. Dat gaat met horten en stoten, maar de dominantie van het gedrukte boek als belangrijkste distributiemiddel voor informatie is voorbij, en dat is maar goed ook. Weliswaar is een boek ideaal om langdurig in te lezen (maar wie doet dan nog, vroeg hij zich retorisch af) maar als middel om informatie te distribueren, laat staan om informatie in op te zoeken, is het boek een ramp en we mogen blij zijn dat Google zes jaar geleden het digitaliseren van onze boekenerfenis ter hand heeft genomen.

Vervolgens passeerden een aantal bekende thema’s de revue. De bibliotheek als monopolist van (wetenschappelijke) informatie bestaat niet meer. Niet langer is informatie schaars, maar de tijd en aandacht van diegenen die informatie nodig hebben. Daarom is het niet verwonderlijk dat studenten massaal hun zoektocht naar informatie bij Google beginnen. Om met Google te zoeken, heb je geen tutorial nodig. Als je een willekeurige bibliotheekcatalogus wil raadplegen gaat het je al snel duizelen. Het is ook niet langer verantwoord schaarse middelen te besteden aan informatie waarvan je niet zeker wat dat hij ook gebruikt (= uitgeleend) gaat worden. En dus moet je die schaarse middelen inzetten om alleen datgene te kopen waarvoor aantoonbare interesse is. Patron Knows Best en dus Patron Driven Acquisition (PDA). Niet om te kunnen bezuinigen op het collectievormingsbudget, voegde Anderson er snel aan toe, maar om alleen datgene aan te schaffen waar directe vraag naar is. Bibliotheken moeten niet langer hun ogen sluiten voor het feit dat het aantal uitleningen per student/medewerker bezig is aan een substantiële glijvlucht naar beneden om maar niet te spreken van het vele materiaal dat in het verleden aangeschaft maar nooit gebruikt is.

Dit alles vormde de aanloop naar wat Anderson als de bibliotheek van 2021 ziet. Hij noemde het met tongue-in-cheek zijn cautious predictions voor de komende tien jaar:

  • PDA is voor de meeste bibliotheken de kern van hun acquisitie-activiteiten, aangevuld met locally-centered collectievorming
  • de smartphone (de killer delivery app) is het dominante device, ook voor lezen
  • Printing-on-Demand voorzieningen voor gedrukt materiaal dat niet eens altijd in de bibliotheek zal worden opgenomen
  • er resteren nog maar een paar grote bibliotheken met een gedrukte collectie van enige omvang (en Utah zal daar niet bij horen)
  • het catalogusrecord zal verdwijnen, metadata zeker niet
  • de bibliotheekdiensten zullen volledig geïntegreerd zijn in de dienstverlening voor het onderwijs; de onzichtbare bibliotheek

Na Anderson sprak Brad Meyer over de barrières die (noodzakelijke) veranderingen kunnen frustreren en tegenhouden. Hij eindigde zijn presentatie met een stelling die door Anderson direct onderschreven zal worden: Stay True to Your Function, Let Go of the Form. Op Twitter circuleerde niet voor niets al snel deze tweet van Chris Keene: Anderson: Purpose of the library is not to be a wonderful collection, but to provide information what users want.

Rick Anderson ook een keertje horen spreken?  Dat kan in september in Amsterdam.

Madrid, nagekomen bericht

Ik dacht niet dat ze nog bestonden. Maar ja hoor, daar lagen ze netjes in een bakje op de informatiebalie van de leeszaal van het boekendepot van de Biblioteca Nacional: aanvraagbriefjes! Een roze voor directe levering en een groene voor levering op een later tijdstip. Goeie ouwe tijd!

Niets trouwens zo goed voor je blog als een beetje leedvermaak. De post Gestrand in Madrid is met afstand de best geraadpleegde van de afgelopen dagen; dagen die sowieso al voor een piek in de raadpleegcijfers van de afgelopen periode zorgen.

LIBER, foto’s

Gistermiddag bezochten we de dependance van de Biblioteca Nacional in Alcalá de Henares. Een opslagfaciliteit voor 12 miljoen banden. Pièce de résistance is de Robot, een volautomatisch systeem om 24/7 boeken op te halen en terug te brengen uit een opslag van 2 miljoen banden (op dit moment voor 75% gevuld).

Dat 24/7 nog steeds vooral een verkoopargument is bleek overduidelijk. We waren om vijf uur in het depot, en het was uitgestorven. De Robot stond gewoon stil, terwijl iedereen natuurlijk graag deze machine in actie had gezien.

Met succes verdedigd

Ik meldde al eerder, op basis van de onofficiële uitslag, dat de UB door het UvA-personeel opnieuw tot beste dienstverlener van de UvA is uitgeroepen. Vorig jaar haalden we voor de eerste keer de daarbijbehorende wisselbeker binnen, en deze mag dus nog een jaartje op de kamer van bibliothecaris Nol Verhagen blijven staan.

De officiële uitslag van de medewerkersmonitor 2009 is er nu eindelijk (helaas, voor niet-UvAers niet toegankelijk). En inderdaad, de bibliotheek krijgt het hoogste cijfer toegekend door de docenten en onderzoekers. De 7,5 van vorig jaar wordt dit jaar met eentiende overtroffen, een 7,6 dus. Dat hogere cijfer komt overeen met het algemene beeld dat uit de monitor oprijst: het oordeel van de medewerkers over de verschillende diensten van de universiteit is beter dan dat van vorig jaar. Het gaat vaak om graduele verschillen, maar de trend is onmiskenbaar een opgaande lijn.

Voor het College van Bestuur is dat echter geen reden om de diensten op hun lauweren te laten rusten. Voor 2010 is er een aantal streefcijfers geformuleerd die mijns inziens, gezien de vaak maar zeer bescheiden winst die in het afgelopen jaar is geboekt, rijkelijk optimistisch zijn. Maar goed, dat gaan we in de loop van dit jaar wel zien.

Ook voor de bibliotheek zijn die streefcijfers er. We moeten in 2010 opnieuw (minimaal) een 7,6 als waarderingscijfer zien te verdienen. En we moeten de het gebruik door de faculteiten van onze digitale diensten opkrikken van 61 naar 70%. Met dat getal van 61% is iets raars aan de hand. Het betreft het gemiddelde voor de gehele universiteit, maar uitgesplitst naar de verschillende faculteiten blijkt dat slechts 50% van de respondenten van de faculteit der Natuurwetenschappen, Wiskunde en Informatica zegt gebruik te maken van de digitale bibliotheek van de UvA (bij alle andere faculteiten ligt dat cijfer – vaak aanzienlijk – hoger). Wij kunnen dat lage percentage intern maar moeilijk plaatsen. De enige verklaring die we tot nu toe hebben kunnen verzinnen is dat de betrokken medewerkers in veel gevallen zich helemaal niet meer realiseren dat ze gebruik maken van ‘de digitale bibliotheek’,  met name bij het raadplegen van elektronische tijdschriften. Ik schreef daar onlangs al een post over onder de titel ‘De UB onzichtbaar’. Mogelijk dat de vraagstelling in de monitor ook te onduidelijk is, maar deze kwestie zal zeker nader onderzocht worden in de komende maanden. We moeten tenslotte dat percentage van 70% zien te realiseren want anders…

Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

Doe mee met 47 andere volgers