Archive for the ‘ranglijsten’ Tag

TWIT #32

TWIT

TWIT #30

TWIT

Weekendvitaminen #3

Op het nachtkastje

  • FinELib geldt als een van de succesvolste voorbeelden van een nationale digitale bibliotheek. Ierland heeft er ook één, nl. IReL (Irish Research eLibrary), maar daarvan is het voortbestaand hoogst onzeker. Moest er twee jaar geleden al 20% van het aanbod aan digitale bestanden geschrapt worden vanwege bezuinigingen, de actuele economische crisis maakt mogelijk een einde aan IReL. Monica Crump schrijft in Serials over de ontwikkelingen tot nu toe.
  • Research Libraries UK gaat onderzoek doen naar bijzondere collecties, om hun waarde te maximaliseren en hun kosten te minimaliseren. In het project wordt niet langer over special collections gesproken, maar over Unique and Distinctive Collections. De afkorting UDC wordt daarmee nieuw leven ingeblazen. Kennen we ‘m nog, de UDC?
  • Verwachte publicatiedatum (in druk) november 2012! Maar gelukkig biedt College & Research Libraries geaccepteerde manuscripten ook al als pre-print aan. En dus kunnen we nu al bijdragen lezen over factoren die het gebruik van een e-bookcollectie beïnvloeden en het copyright-moeras van het aanbieden van digitaal lesmateriaal (electronic reserves) in plaats van over een jaar. Alsof in de tussentijd de tijd stil zou staan…
  • Volgende maand zitten we natuurlijk allemaal te wachten op de publicatie van Horizon 2012, de jaarlijkse vooruitblik op te verwachten technologische vernieuwing in onderwijs en onderzoek. Op de 2012-wiki is natuurlijk al het een en ander terug te vinden. De Britse JISC publiceert nu al in haar e-zine JISC Inform haar blik op Technologies to watch in the next five years. Wie laat zich nog verrassen?

Beeld van de week

Ranglijstjes, we worden er deze week weer mee doodgegooid. Het Leidse CWTS kwam ook met een nieuwe editie van haar ranking waaruit onderstaande vier lijstjes voor de Nederlandse universiteiten. Afhankelijk van de keuze voor een bepaalde maat is er voor bijna elke universiteit wel een lijstje uit te kiezen waar ze in de top-3 terecht komt. Gelukkig maar.

Proportioneel aandeel van top 10-publicaties: UT, WUR, EUR

Totaal aantal publicaties 2005-2009: UU, UvA, RUG

Gemiddeld aantal citaties: EUR, UL, VU

Gemiddeld aantal citaties (genormaliseerd): UU, WUR, TUe

Alleen voor Delft, Maastricht en Nijmegen is hier geen eer te behalen. En trouwens, waar is Tilburg eigenlijk gebleven…

Met stip op nummer 92!

Zeven maanden geleden schreef ik m’n eerste tweet. En nu, 439 tweets later, vind ik mezelf terug op plaats 92 in de top-100 van UvA-twitterati. Dat heb ik dan te danken aan de 134 volgers die ik in die maanden ‘verzameld’ heb. Kijk je naar het aantal mensen dat ik zelf volg of het aantal tweets dat ik de wereld in heb gestuurd, dan zou ik vrolijk weer uit die top-100 verdwijnen. Die 134 volgers stellen natuurlijk ook weinig voor (sorry, volgers!), zeker in het licht van de 7 miljardste wereldburger die een dezer dagen geboren zal worden.

De UvA-lijst wordt met 28.221 volgers aangevoerd door Henk van Ess, internet- en onderzoeksjournalist, die een aantal colleges verzorgt bij de opleiding Mediastudies. Verder bestaat de lijst uit een combinatie van twitterende docenten/onderzoekers, studenten, andere medewerkers en twitter-accounts van organisatie-onderdelen van de UvA. Onze eigen UB staat op een nette 18e plaats met 875 volgers.

Een enkele twitterende bibliotheekcollega is op de lijst terug te vinden (Janneke Staaks; Alice Doek), maar dan blijkt ook meteen het geringe gewicht van dit soort lijstjes. Collega’s als Jacqueline Limpens (ruim 2.000 volgers) en Lukas Koster (ruim 900 volgers), die in de Bibliotheek top-100 prominent figureren, ontbreken ten onrechte in de UvA top-100. Die 92e plaats neem ik dan ook maar met een korreltje zout. Niet echt iets om trots op te zijn. ;-)

What’s Good Enough for MIT…

Afgelopen week publiceerde Times Higher Education een nieuwe variant op haar ranking van universiteiten. Dit keer geen kwaliteitstoets, maar een reputatieranglijst gebaseerd op een enquête die wereldwijd aan tienduizenden wetenschappers is toegestuurd en die uiteindelijk door ruim 13.000 van hen ook ingevuld is. Die 13.000 respondenten zijn afkomstig uit 131 landen.

In de top-10 van deze nieuwe ranglijst staan de usual suspects: Harvard op 1, gevolgd door MIT, Cambridge, Berkeley, Stanford, Oxford, Princeton, Tokio, Yale en CalTech. Delft houdt de Nederlandse eer hoog met een 49e plaats; Utrecht zit in de groep 71-80; Leiden en de UvA in de groep 81-90. Met vier universiteiten bij de eerste honderd doet Nederland het weer helemaal niet slecht. En zij die hoog scoren, nemen daar uiteraard met genoegen kennis van, zoals Delft en MIT.

De bibliotheken van datzelfde MIT brachten onlangs een promofilmpje uit over het belang van de bibliotheek voor onderwijs en onderzoek aan MIT. Sober en onderkoeld, maar wel met een duidelijk boodschap: ook in de 21e eeuw doet een wetenschappelijke bibliotheek ertoe, met “librarians and others who are informed enough in the disci[plines and savey enough about the way faculty do their research”, maar “there is no blueprint that is going to tell us where we are going or how we are going to get there.” (Ann Wolpert, Director of Libraries, MIT). Bijna 9 minuten, maar toch. Even kijken.

Weekoogst #40

Nut van een blog definitief bewezen ;-)
De nieuwste editie van de Webometrics Ranking Web of World Repositories is beschikbaar. Trotse aanvoerder van deze editie is het Social Science Research Network. Snel even gekeken waar de UvA deze keer terecht is gekomen. Dat valt niet mee. De 268e plaats, net voor de Vrije Universiteit. Met name de verhouding tussen records met alleen metadata en records met full text (zgn. rich files) is in UvA-DARE niet goed. Maar hoe was dat vorig jaar ook al weer? Webometrics geeft daar zelf geen antwoord op, want bij het verschijnen van een nieuwe editie van de ranglijst verdwijnt de vorige meteen van het web. Biedt de Wayback Machine dan misschien uitsluitsel? Nee, ook niet. Maar gelukkig: dan is er altijd nog Zeemanspraat! Vorig jaar stonden we op plaats 263. Vijf gezakt dus.

Google Scholar opnieuw onder vuur
Vanaf de lancering in 2004 wordt Google Scholar vanuit de bibliotheekwereld zeer kritisch bejegend. Dekking, ranking en zoekmogelijkheden zouden onvoldoende zijn. Ook in een nieuwe review in The Charleston Advisor scoort Scholar op deze punten weer onder de maat, althans volgens Amy Hoseth. Op het punt ‘Pricing’ scoort Scholar zelfs een onbegrijpelijke ‘n/a’ (not available), terwijl er wat mij betreft eigenlijk 5 sterren toegekend moeten worden vanwege de gratis beschikbaarheid. Als totaalscore komt Scholar nu op 2,5 van de maximaal 5 haalbare sterren uit. Ten onrechte, vind ik, maar Google is gelukkig mans genoeg om haar eigen product te verdedigen.

e-Humanities
De KNAW is druk bezig zich te profileren als e-humanities organisatie. Vorige week kon ik al de samensmelting melden van Huygens Instituut en ING, deze week ging een nieuwe website live die de gezamenlijke expertise van KNAW-instituten en universiteiten op het gebied van e-humanities (en blijkbaar toch ook e-social sciences) moet samenballen. De website is duidelijk nog een work-in-progress, maar zeker een initiatief dat in de gaten gehouden moet worden.

Kindle inruilen?
E-books hebben de toekomst en e-readers, als een van de vele devices waarop ze gelezen kunnen worden, dus ook. Maar sommigen kopen zo’n ding en kunnen er vervolgens niet mee uit de voeten of missen het papier. Een boekwinkel in Portland, Oregon biedt nu uitkomst: je kunt er je Kindle zonder verlies inruilen voor ‘old school paper books’. De ingeruilde Kindles worden, met een knipoog, toegevoegd aan de collectie ‘outdated technology’ van de boekwinkel.

Weekoogst #39

Gefopt!
Ik hou wel van die individuen die ‘het systeem’ proberen te foppen en binnen de bestaande regeltjes de perfiditeit van dat systeem aan de kaak proberen te stellen. Een fictief wetenschappelijk artikel langs geautomatiseerde weg samen laten stellen en het vervolgens, ondanks (of dankzij?) peer review, gepubliceerd te krijgen kan van mij op instemmend gegrinnik rekenen. En op de Ereaders-site stond deze week ook een leuke. Door neprecensies te plaatsen, op zijn eigen boek te stemmen en zelf exemplaren te blijven kopen slaagde een auteur er in zijn eigen boek in anderhalve maand tot het best verkochte e-book in de geëigende onderwerpscategorie op Amazon te promoveren. Kijk, dat zijn leuke dingen voor de mens.

1 = 1= 3!
Het nieuws hing al een tijdje in de lucht, maar afgelopen week was het eindelijk officieel: het Instituut voor Nederlandse Geschiedenis (onderdeel van NWO) en het Huygens Instituut (onderdeel van de KNAW) zijn gefuseerd tot het nieuwe Huygens Instituut voor Nederlandse Geschiedenis van de KNAW. Daarmee ontstaat het grootste geesteswetenschappelijke onderzoeksinstituut in Nederland. Officiële lancering van het instituut vindt in de loop van dit jaar plaats. Het gecombineerde instituut ‘zit’ zelf op een schat aan data voor geavanceerd geesteswetenschappelijk onderzoek. Digital Humanities in Nederland heeft dan ook baat bij deze fusie (wie zullen volgen? IISG? NIOD? voormalig IIAV?). De namenindex die het ING recent in beta-versie heeft vrijgegeven is daar maar een voorbeeld van.

Leesvoer
Het was een rapportrijke week. Ik heb er drie uitgekozen, waar ik tot nu toe alleen maar in heb zitten bladeren maar waar ik de komende weken de tijd voor hoop te vinden om ze integraal te lezen, lekker ouderwets van kaft tot kaft. De eerste is Perceptions of Libraries van OCLC. Al eerder aangekondigd, maar nu vrijgegeven voor publicatie. Het is een vervolg op een soortgelijke studie uit 2005, wel heel erg toegespitst op de Amerikaanse ‘bibliotheekmarkt’  maar daarom niet minder interessant vanwege de gesignaleerde trends. Nummer twee is het vervolg op een eerdere publicatie van het Britse RIN over het gebruik van e-journals in de academische wereld waarin de eerder geformuleerde trends aan een nader onderzoek zijn onderwerpen. Last but not least wil ik hier verwijzen naar een rapport van PricewaterhouseCoopers waarin de stand van zaken m.b.t. de penetratie van e-books wordt geanalyseerd, niet alleen in de VS maar ook in het Verenigd Koninkrijk, Duitsland en Nederland. Veel data, niet om even snel door te nemen, maar om je eens lekker in te verliezen: Turning the Page. The Future of eBooks.

Afko #3: IP

Da’s een makkelijke, IP. Als het niet de informatie professional in het algemeen is, dan is het wel ons aller lijfblad Informatie Professional. Nee hoor. IP is een veelgebruikte afkorting (ook internet provider, intellectual property) maar in dit geval gaat het om IP als afkorting voor instellingsplan. Een dergelijk plan dient elke instelling voor hoger onderwijs elke zes jaar op te stellen en de UvA is bezig de hand te leggen aan de definitieve versie van het instellingsplan voor de periode 2011-2014. Kreeg het vorige ip nog de titel Leren excelleren mee, het komende plan heet Oog voor talent.

Het plan is nog niet officieel vastgesteld, dus ik kan er nog niet uit citeren. Maar ik wil al wel een van de belangrijkste ambities hier ‘onthullen’: dat is namelijk om in de komende planperiode door te dringen tot de top-75 van de Academic Ranking of World Universities (ARWU), ook wel bekend als de Shanghai-ranking. In alle voorgaande jaren heeft de UvA zich tevreden moeten stellen met een plaatsering tussen de 100 en 150, maar dat moet nu dus gaan veranderen. In navolging van Leiden en Utrecht moet niet alleen de 100-barrière doorbroken worden, maar is een plaats tussen de 75 beste universiteiten het doel (Utrecht staat 50e en Leiden 70e in de 2010-editie).

Ik vind de keuze voor de ARWU-ranking opvallend, gegeven het feit dat deze ranking zo onderzoek-georiënteerd is. Het lijkt illustratief voor een grotere aandacht voor onderzoek dan in het vorige instellingsplan. Ook in andere doelstellingen die in het plan geformuleerd zijn is dat terug te zien. Ik ben benieuwd wat daar in de komende jaren van terecht gaat komen. De concurrentie in alle rankings is groot en zal alleen maar groter worden, met name vanuit Azië maar ook uit Latijns-Amerika. Het meest recente voorbeeld daarvan is de SCImago Institutions Ranking (gebaseerd op Elseviers Scopus), waarin niet Harvard de trotse lijstaanvoerder is, maar de Chinese Akademie van Wetenschappen. Harvard is weliswaar de eerste universiteit in de lijst (op plaats vier), maar het aantal universiteiten uit China en Japan in de hogere regionen is indrukwekkend. It’s crowded at the top.

Vorige aflevering: UDPGAL

Weekoogst #28

Book Citation Index
Ik ben nog niet eens met m’n nieuwe serie begonnen, of er bood zich deze week meteen al een kandidaat aan: BCI, het nieuwe broertje (of zusje?) van de SCI, de SSCI en de A&HCI, oftewel de Book Citation Index. Thomson Reuters, eigenaar van de uitvinders van de citatie-indexen, ISI, heeft bekendgemaakt dat in het tweede kwartaal van 2011 deze nieuwe index gelanceerd zal worden. Het is vooralsnog een bescheiden begin, met ca. 25.000 geindexeerde boeken gepubliceerd sinds 2003, maar de ambities gaan veel verder zoals uit het interview met VP James Testa duidelijk wordt. ISI-grondlegger Eugene Garfield schreef al in 1996 dat “Undoubtedly, the creation of a Book Citation Index is a major challenge for the future and would be an expected by-product of the new electronic media with hypertext capability!” Vijftien jaar later gaat het dan eindelijk gebeuren.

Alfa’s doen het weer goed
Toen zeven weken geleden de nieuwe Times Higher Education ranking bekend werd gemaakt, heerste in Nederland verbazing (de TU Eindhoven de beste universiteit van Nederland) en tevredenheid (alle Nederlandse universiteiten in de top-200). Sindsdien zijn door THE zes nieuwe rankings gepresenteerd van de vijftig beste universiteiten, steeds voor een conglomeraat van wetenschapsgebieden. Aangezien die Nederlandse universiteiten in de overall top-100 ontbraken, hoeft het niet te verrassen dat ze ook niet prominent figureerden in de discipline-rankings. Delft sleepte nog een 33e plaats in de wacht bij de technische wetenschappen, maar voor de rest niets. Behalve deze week bij die vermaledijde geesteswetenschappen: Leiden op plaats 34, Amsterdam op 39 en … Tilburg op de 48e plaats. Met de helft van het aantal plaatsen bezet door Amerikaanse universiteiten is dat een prima score, al geeft die klassering van Tilburg toch ook wel weer te denken.

Overigens, in de laatste rankings van het Duitse CHE scoort de UvA opnieuw louter de kwalificatie excellent, en bevindt zich daarmee in het illustere gezelschap van de universiteiten van Bristol. Leuven, Londen, Manchester, München en Oxford. De verantwoordelijke beleidsmedewerker heeft deze wapenfeiten al snel opgenomen in de UvA-rankingspagina.

Digital classics
Ze hebben misschien hun naam tegen, maar classici behoren tot de geesteswetenschappers die vooraan liepen en lopen bij het omarmen van de digitale mogelijkheden. In het lijvige rapport Rome Wasn’t Digitized in a Day van de Amerikaanse Council on Library and Information Resources wordt de actuele stand van zaken gepresenteerd én wordt naar de toekomstige behoeftes op het terrein van de cyberinfrastructure gekeken. Zeker niet een rapport dat alleen voor classici van belang is, maar breder in de geestewetenschappen gebruikt kan en in ieder geval gelezen moet worden.

Tweet
Via het artikel van Wilma van den Brink in de laatste Informatie Professional belandde ik op de top 100 van bibliotheek-twitteraars. Twee dingen vielen me aan deze lijst op. In de eerste plaats bestaat de lijst uit twitterende bibliotheekmedewerkers en twitterende bibliotheekinstellingen (waar zich uiteraard ook weer medewerkers achter verbergen). Het zijn vooral de usual suspects, althans als je er van uitgaat dat diegenen die actief zijn in de blogosphere ook in de twittersphere hun weg zullen weten te vinden. Daarnaast valt het op dat veel twitteren geen enkele garantie is voor veel volgers. De aantal tweets – aantal volgers ratio varieert ontzettend, van 183 – 885 voor de OB Amsterdam tot 34.315 – 887 voor Jouke uit Enschede. Dat geeft wel te denken als je de afweging maakt, als instelling maar ook als individu, of je wel of niet gaat twitteren. Om nog even op dat artikel van Wilma terug te komen, zij haalt daar o.a. het succesvolle gebruik door Museum Boerhaave aan. Daar staat echter wel een dagelijkse investering van gemiddeld drie uur tegenover.

Ranking chaos

De TU Eindhoven is de beste Nederlandse universiteit! Hoezo? Nou, dat is toch de uitkomst van de nieuwe Times Higher Education ranking! Maar hoe kan dat nou? Ik lees woensdag toch nog in de krant dat de Erasmus Universiteit de beste van Nederland is, althans volgens de prestigieuze Leiden Ranking. Euhhhh??? En ik maar steeds denken dat Utrecht in Nederland eenzaam aan de top staat met haar glazende onderzoeksresultaten, zoals vorige maand uit de Australische High Impact Universities-ranking bleek: met een 49e plaats de enige Nederlandse universiteit in de top-50.

Ranglijsten zijn hot, zoveel mag duidelijk zijn. Maar het is ook enigszins chaos in ranglijstenland. De ene ranking na de andere buitelt over elkaar heen en iedere universiteit die er ergens op de eerste plaats komt te staan maakt daar goede sier mee. En dan is het wel sneu dat vanmorgen in een kadertje bij een Volkskrant-artikel over de kwaliteit van de Nederlandse universiteiten, onder de kop Een middelmatig wetenschapsland, de uitkomsten van de THE-ranking grafisch worden weergegeven zonder koploper Eindhoven! Staan ze een keer bovenaan, wordt ze dat blijkbaar weer niet gegund. Nu gaat Leiden ten onrechte met de eer strijken van hoogstgenoteerde Nederlandse universiteit.

           

Naast de toenemende chaos vallen nog een paar zaken op. Grote mediabedrijven gaan een steeds belangrijker rol spelen, Thomson Reuters (met Web of Science van ISI in haar portefeuille) en Elsevier (met WoS-concurrent Scopus) voorop. Ten tweede wordt de mediahype rond de bekendmaking van de rankings steeds groter. De spanning wordt weken vantevoren langzaam opgebouwd, terwijl de top-10 eigenlijk elke keer met grote nauwkeurigheid te voorspellen is. Maar, en dat is een derde trend, de rankings worden wel ook steeds gedetailleerder en meer en meer naar subdisciplines uitgesplitst. De komende weken, tot eind oktober, kunnen we iedere week van THE een nieuwe ranking voor een cluster disciplines verwachten, voor de technische wetenschappen volgende week al en voor de geesteswetenschappen in de laatste week van oktober. Dat maakt in ieder geval de kans groter dat ook eens wat andere dan de usual suspects kunnen zeggen ‘ik ben de beste!’.

Toch vond ik het uiteindelijk een geruststellende gedachte na de coup van Cambridge in de THE ranking dat Harvard in alle rankings die ik deze week onder ogen heb gehad gewoon weer de eerste is.

Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

Doe mee met 48 andere volgers